Control land

«Αλλά υπάρχουν συγκεκριμένα νοήματα που χάνονται για πάντα τη στιγμή που εξηγούνται με λέξεις.», Χαρούκι Μουρακάμι, 1Q84

Το παραδέχομαι! Είμαι control freak! Θέλω να έχω έλεγχο πάνω στα πράγματα και τις καταστάσεις που άπτονται της ζωής μου. Στην δουλειά, στις διαπροσωπικές σχέσεις, στον τρόπο που περιμένει ο κόσμος στην στάση το λεωφορείο, πώς αλλάζουν τα ζευγάρια στο μάθημα χορού, πόση ώρα θα μείνει ανοιχτή η πόρτα του ψυγείου για να μην μεταβληθεί η θερμοκρασία, να είναι ζεσταμένη η κούπα μου πριν βάλω μέσα τον καυτό καφέ μου, ώστε να παραμείνει ζεστός για όλες τις ώρες που θα τον λιβανίζω μέχρι να τον πιω. Το ζέσταμα της κούπας είναι α-πα-ραί-τη-το. Τα στιλό μου και το χαρτί που γράφω, θέλω το χαρτί να είναι ματ και μαλακό, δεν μπορώ με τίποτα το γυαλιστερό γκλόσυ χαρτί, ενώ τα στιλό μου πρέπει να γράφουν στρωτά και μαλακά, ώστε οι σημειώσεις μου να είναι τέλειες! Δεν συμπαθώ τα μαρκαδοράκια γιατί είμαι αριστερόχειρη και μουτζουρώνομαι, αλλά αντίθετα τρελαίνομαι για τα μολύβια και αγοράζω διάφορα περίεργα μολύβια από τα ταξίδια μου και τα διάφορα μουσεία. Έχω ένα μπουκέτο καλοξυσμένα μολύβια στο γραφείο μου για να εμπνέομαι. Παραδόξως δεν έχω καμία απολύτως εμμονή με το ξεσκόνισμα και την τακτοποίηση, ένα δημιουργικό χάος με βοηθάει πάντα να συγκεντρώσω τις σκέψεις μου, η εντροπία του σύμπαντος βαίνει αυξανόμενη στη ντουλάπα μου για να εκραγεί εντελώς στο γραφείο μου (φωτογραφία στο δεξί περιθώριο του blog). Θέλω τάξη, απλά όχι την τάξη των άλλων, αλλά την δική μου. Είμαι ανυπόμονη, I want it all and I want it now! Είμαι υπεροπροστατευτική με τον αδερφό ΜΟΥ! Ήταν πάντα ο συνέταιρός μου στις τρέλες και θέλω να είναι ευτυχισμένος και θα τα βάλω ακόμα και με οδοστρωτήρα για το χατήρι του. Και έτσι αφού τα έβαλα κάτω, διαπιστώνω ξαφνιασμένη ότι είμαι τελειομανής! Μπορεί όχι με την τυπική έννοια του όρου, αλλά ναι, όλα αυτά τα δεδομένα καταδυκνύουν την ανελέητη αλήθεια. 

Δεν είναι λοιπόν καθόλου ευχάριστη η ατέρμονη σύγκρουση με όλα τα πράγματα που είναι έξω από τον έλεγχό μου και που συμβαίνουν αντίθετα με τις προσδοκίες και τις επιθυμίες μου. Έχω συγκρουστεί ξανά και ξανά και δεν φαίνεται να μαθαίνω τίποτα από τις πληγές μου και τα σπασμένα μου μούτρα. Και δεν φτάνει ότι δεν μαθαίνω, αλλά δεν το βουλώνω κιόλας. Συνεχίζω να διαμαρτύρομαι και να φωνάζω και να τσατίζομαι με την άνιση αντιμετώπιση, όταν βλέπω ανθρώπους να κρίνουν και να ενεργούν με δύο μέτρα και δύο σταθμά και ένα σωρό άλλα πράγματα. Και αυτό που δεν μπορεί να χωρέσει το μυαλό μου με τίποτα, με τίποτα όμως, είναι όταν οι άνθρωποι, άλλα λένε, άλλα σκέφτονται και άλλα κάνουνε! ($%#%^$# @*&^%) Μου ανάβει τα λαμπάκια, με βραχυκυκλώνει!

Όταν δεν μπόρεσα να σώσω ένα δεντράκι από την ακατάληπτη μανία ενός γείτονα, έγινα ράκος. Υπάρχει ένα όμορφο, δυνατό πεύκο μπροστά στο παράθυρό μου. Άνοιγα το πρωί τα μάτια μου και να σου ο ήλιος πίσω από το πεύκο και στο βάθος ο Υμηττός. Μία ομορφιά και μια γαλήνη. Εδώ και μία εβδομάδα, έχω απέναντι μόνο το ντουβάρι της διπλανής πολυκατοικίας, γιατί ένα πρωί κάποιος πλάκωσε και έκοψε 4 μέτρα από την κορυφή του, επειδή το ζήτησε η γριά γκιόσα που μένει από κάτω μου και που η αντίληψή της περί πάστρας θεωρεί τις πευκοβελόνες βρωμιά. Βγήκα έξω, φώναξα, έβγαλα φωτογραφίες, πήρα την αστυνομία, (που ήρθε μετά από 45 λεπτά, αφού ο γερανός και το συνεργείο κοπής είχαν φύγει), πήρα τον δήμο, πήρα την πολεοδομία και το δασαρχείο με αγωνία αλλά δεν το σήκωσε ποτέ κανείς. Και μετά, αφού αγωνίστηκα με πάθος και έχασα, κοίταζα τον κατακρεουργημένο κορμό, που τώρα φτάνει μετά βίας έναν όροφο πιο κάτω, να κλαίει με μαύρο ρετσίνι και αισθάνθηκα τόσο αδύναμη, τόσο ανήμπορη. Αισθάνθηκα να αδειάζει μονομιάς η αδρεναλίνη που με είχε κατακλύσει όλη την ώρα της προσπάθειας και της αγωνίας, και να μου μένει αγνή, ατόφια απελπισία. Έκλαψα για το όμορφο, δυνατό πευκάκι. Έκλαψα γιατί το θεωρούσα δεδομένο, το θεωρούσα σίγουρο, αλλά τώρα δεν είναι πια εκεί και δεν μπορώ να κάνω τίποτα για αυτό. Δεν μπορείτε να καταλάβετε πως νιώθει ένα control freak όπως εγώ όταν χάνει τον έλεγχο. Ακόμα σκέφτομαι ότι αν είχα πει ή κάνει κάτι διαφορετικά, το αποτέλεσμα θα ήταν αυτό που ήθελα, οπότε καταλήγω να ρίχνω πάλι το φταίξιμο σε μένα. 

Πάντα μου φαίνεται ότι το φταίξιμο θα είναι δικό μου. Όταν είναι δική μου ευθύνη, γιατί όντως είναι δικιά μου ευθύνη, και όταν είναι ευθύνη κάποιου άλλου, γιατί δεν κατάφερα να τον κάνω να αναλάβει την ευθύνη του και να κάνει τα πράγματα όπως θα τα είχα κάνει εγώ, αν ήταν δική μου ευθύνη. Άσε μην το ψάχνεις, νομίζω ότι το μαντράκι το πήδηξα καιρό πριν και τώρα τρέχω χαρούμενη στα καταπράσινα λιβάδια της τρέλας, σαν σκύλος που τον αμολύσανε στο πάρκο μετά από μία εβδομάδα εγκλεισμού. Γιούχου! (τρέξιμο γύρω-γύρω, κατούρημα σε όλα τα δέντρα!) Οι φωνές στο κεφάλι μου λένε ότι δεν μπορώ να κάνω τους άλλους να θέλουν αυτά που θέλω εγώ, γιατί πάνω από όλα σέβομαι την ελεύθερη βούληση τους και εκεί σταματάω, γιατί η ελεύθερη βούληση είναι από τα ιερότερα πράγματα για μένα. Μπορεί μια επιλογή να μην την κατανοώ, αλλά την σέβομαι. Μόνο που όταν κάτι δεν το κατανοώ, μένω με ένα μετέωρο "γιατί;" που κάνει τα λιβάδια, ελώδη και δύσβατα. Το μόνο που με παρηγορεί είναι ότι εμείς οι φυσικοί ξοδεύουμε την ζωή μας, γαμώτο, ψάχνοντας μανιωδώς απαντήσεις στα ερωτηματικά του κόσμου..

«Αν μπορούσα να ξαναζήσω τη ζωή μου από την αρχή, θα έκανα πολύ περισσότερα λάθη αυτή τη φορά. Δε θα προσπαθούσα να είμαι τόσο τέλειος. Θα αφηνόμουν περισσότερο. Θα χαλάρωνα. Για να πω την αλήθεια, ελάχιστα θα ήταν τα πράγματα που θα έπαιρνα τόσο στα σοβαρά. Θα ήμουν λιγότερο συγκρατημένος. Θα 'κανα περισσότερα ταξίδια. Θ' ανέβαινα σε περισσότερες κορφές, θα κολυμπούσα σε περισσότερα ποτάμια, θα κοίταζα περισσότερα ηλιοβασιλέματα. Θα είχα περισσότερα πραγματικά προβλήματα και λιγότερα φανταστικά. Αν γινόταν να ξανάρχιζαν όλα, θα φρόντιζα να έχω περισσότερες τέτοιες στιγμές. Στην πραγματικότητα θα προσπαθούσα να ζήσω μόνο όμορφες στιγμές - στιγμή τη στιγμή. Σε περίπτωση που δεν το ξέρετε, απ' αυτό είναι φτιαγμένη η ζωή. Από στιγμές. Μη χάνετε το τώρα...»
(Επιστολή από έναν 85χρονο λίγο πριν ανοίξει τα φτερά του.) 

Μόνο για τρελούς

Όποιος έχει γευτεί τις άλλες μέρες, τις κακές, τις μέρες με τις κρίσεις αρθρίτιδας ή έκείνες με τον φριχτό πονοκέφαλο που ριζώνει πίσω από τις κόρες των ματιών και σε κάνει να καταριέσαι φρικτά κάθε κίνηση του ματιού και του αυτιού από απλή ευχαρίστηση στον πόνο, ή εκείνες που πεθαίνει η ψυχή, εκείνες τις οδυνηρές μέρες του εσωτερικού κενού και της απελπισίας, όταν στη μέση μιας κατεστραμμένης και από ανώνυμες εταιρείες στραγγισμένης γης, ο κόσμος των ανθρώπων και η δήθεν κουλτούρα μας χαμογελάει χαιρέκακα, πίσω από κάθε βήμα, σαν εμετικό μέσα στο ψεύτικο και άδικο και τσίγκινο παζάρι της, σπρωγμένη στα όρια της αντοχής μέσα στο ίδιο άρρωστο Εγώ της – όποιος λοιπόν γεύτηκε αυτές τις μέρες της κόλασης, είναι ευχαριστημένος με μέρες κοινές σαν τη σημερινή, και γεμάτος ευγνωμοσύνη κάθεται δίπλα στην ζεστή σόμπα, γεμάτος ευγνωμοσύνη ανακαλύπτει διαβάζοντας την πρωινή εφημερίδα ότι και σήμερα πάλι δεν ξέσπασε κανένας καινούργιος πόλεμος ή δικτατορία, δεν ξεσκεπάστηκε κανένα ιδιαίτερα μεγάλο σκάνδαλο πολιτικής και οικονομίας, γεμάτος ευγνωμοσύνη κουρδίζει τις χορδές της σκουριασμένης του λύρας για να παίξει ένα μέτριο, υποφερτά χαρούμενο, σχεδόν διασκεδαστικό ψαλμό ευχαριστίας, με τον οποίο κάνει τον σιωπηλό, απαλό και κάπως ναρκωμένο θεό της ικανοποίησης να πλήττει και, μέσα στην χλιαρή, πηχτή ατμόσφαιρα αυτής της πλήξης και την άξια ευχαριστίας αναλγησία, αυτοί οι δύο, ο έρημος, μισοκοιμισμένος ημίθεος και ο ημι-άνθρωπος, που λέει τον υποτονικό ψαλμό του, μοιάζουν μεταξύ τους σαν δίδυμοι.

Είναι όμορφη η ικανοποίηση, η έλλειψη πόνου, είναι όμορφες αυτές οι υποφερτές σκυφτές ημέρες, όπου ούτε ο πόνος ούτε η επιθυμία τολμούν να φωνάξουν, όπου όλα ψιθυρίζουν μονάχα και κινούνται στις μύτες των ποδιών. Μόνο που εγώ, δυστυχώς, δεν αντέχω καθόλου αυτή την ικανοποίηση, μετά από λίγο την μισώ απέραντα και μ’ αηδιάζει, και γεμάτος απελπισία πρέπει να ψάχνω την φυγή σε άλλες θερμοκρασίες, ίσως στους δρόμους της ηδονής ή και στους δρόμους του πόνου. Όταν μείνω για λίγο χωρίς ηδονή και πόνο, κι αναπνέω τον χλιαρό, πληκτικό αέρα των δήθεν καλών ημερών, τότε γεμίζει η παιδιάστικη ψυχή μου τόση οδύνη και αθλιότητα, που πιάνω τη σκουριασμένη λύρα της ευχαριτίας και την πετάω στο ικανοποιημένο πρόσωπο του υπναλέου θεού της ικανοποίησης και προτιμώ να νιώθω μέσα μου ένα διαβολικό πόνο να με καίει, παρά αυτή την ευκολοχώνευτη θερμοκρασία δωματίου. Τότε ανάβει μέσα μου ένας άγριος πόθος για δυνατές συγκινήσεις, για κάτι εντυπωσιακό, με πιάνει μιά μανία για αυτή την άτονη, επίπεδη, κανονισμένη και αποστειρωμένη ζωή και μιά τρελή επιθυμία να καταστρέψω κάτι, ένα κατάστημα ίσως έναν καθεδρικό ναό ή και μένο τον ίδιο, να κάνω ανόητες τρέλες, να μαδήσω τις περούκες μερικών αξιοσέβαστων ειδώλων, να εφοδιάσω με το πολυπόθητο εισιτήριο για το Αμβούργο μερικούς επαναστατημένους μαθητές, να διαφθείρω ένα μικρό κορίτσι ή να σπάσω το κεφάλι μερικών εκπροσώπων της αστικής τάξης. Γιατί αυτό ήταν που μισούσα, απεχθανόμουν και καταριόμουν απ’ όλα πιό πολύ: αυτή την ικανοποίηση, αυτή την υγεία, την άνεση, αυτή τη φροντισμένη αισιοδοξία του αστού, αυτή την πλούσια καλλιέργεια του μέτριου, του κανονικού, του μέσου όρου...

   

Απόσπασμα από το βιβλίο «Ο λύκος της σπέπας». Έρμαν Έσσε

Δεν έχω τίποτα, δεν ελπίζω τίποτα, είμαι Έλληνας!

Δεν γράφω τόσο καιρό γιατί αφενός τα είχα παίξει με την εξεταστική, αφετέρου γιατί δεν έχω να πώ τίποτα σημαντικό, μόνο ανούσιες φλυαρίες. (Λογοδιάρροιες όπως μου είχε πεί κάποιος και ακόμα δεν μπορώ να το χωνέψω!) Σε αυτή την χώρα μου έχουν στερηθεί και καταστρατηγηθεί όλα τα θεμελιώδη δικαιώματά. Γιατί να μιλήσω; Ποιά η αξία της γνώμης μου;  Όποιο και αν είναι το περιεχόμενο της οποιαδήποτε πρότασης, οιασδήποτε φωνής, μεγάλης ή μικρής, απλά δεν θα γίνει τίποτα. ΊΣΩΣ, αν είμαι τυχερή, να μου ανοίξει κάποιος αστυνομικός το κεφάλι, για να έχω να λέω στα παιδιά μου ότι πολέμησα για τις ιδέες μου, αλλά δεν κατάφερα τίποτα. Όχι λοιπόν, δεν έχω καμία όρεξη να γράψω ένθερμες επαναστατικές αναρτήσεις, γιατί δεν έχω απολύτως καμία ελπίδα. Την στιγμή της ψήφισης του μεσοπροθέσμου ένιωθα ένα μαύρο χέρι γύρω από την καρδιά μου, που δεν με έχει αφήσει μέχρι σήμερα. (Ώρες, ώρες μου έρχεται να ξεράσω με τους δικούς μου συναισθηματισμούς, αλλά αφού έτσι αισθάνομαι τί να κάνω; Βαρέθηκα να αγνοώ αυτά που αισθάνομαι). Από σήμερα αποτάσσομαι τον αυτοπροσδιορισμό του Αγανακτισμένου και υιοθετώ αυτόν του Απελπισμένου. Δεν μου έχει απομείνει πια τίποτα, δεν έχω να χάσω τίποτα. Είμαι φυλακισμένη, είμαι σκλάβος.

Ο κινέζος θεωρητικός του πολέμου Sun Tzu γράφει στο κεφάλαιο «Ελιγμοί» του βιβλίου «Η Τέχνη του Πολέμου» τα εξής: «Όταν περικυκλώνεις έναν εχθρό, άφησε του μία διέξοδο ανοικτή. Αυτό δεν σημαίνει ότι επιτρέπεις στον εχθρό να διαφύγει. Ο λόγος είναι ότι πρέπει να τον κάνεις να πιστέψει ότι υπάρχει για αυτόν ένας ασφαλής δρόμος διαφυγής, ώστε όταν τον πολεμήσεις να μην αντισταθεί με όσο θάρρος μπορεί να του δώσει η απελπισία...».

Αυτό που ζούμε είναι πόλεμος, και είμαι σίγουρη ότι το έχει καταλάβει ο καθένας. Εδώ είμαστε λοιπόν, Ανελευθερίας και Απελπισίας γωνία. Που σε τελική ανάλυση μπορεί να είναι και το μοναδικό σφάλμα στην στρατηγική της κυβέρνησης και του ΔΝΤ για την καταστολή του επαναστατικού φρονήματος που έχει εκδηλωθεί τόσο μαζικά ανάμεσά μας. Μας έχουν φέρει στο σημείο που θεωρούμε ότι δεν υπάρχει άλλος δρόμος, παρά μέσα από την φωτιά. Το μοναδικό όπλο των απελπισμένων είναι η συνειδητοποίηση ότι δεν υπάρχει λύση.  Εαν ξέρουν πως δεν υπάρχει άλλη λύση, θα αγωνιστούν μέχρι θανάτου. Οι στερημένοι απο κάθε ελπίδα, δεν φοβούνται τίποτα. Σε τέτοιες καταστάσεις οι άνθρωποι είναι ικανοί να αποσπάσουν, μέσα απο μια ήττα, τη ΝΙΚΗ.

The persistence of memory - Salvador Dali - 1931

Υ.Γ. Ο ως άνω πίνακας μπορεί να τιτλοφορείται διαφορετικά από τον ζωγράφο, αλλά για μένα σήμαινε πάντα ένα και μόνο πράγμα. "Απελπισία"